Veelgezocht:

Laatste issue

No. 41 Lente 2026 15,00

BREAKING #318 | REISDAGBOEK

‘Een bijna onneembare vesting’

Column
Nicole Ex
is schrijver, kunsthistoricus en oprichter van See All This kunstmagazine. Sinds 2020 verschijnt elke woensdag haar column in de BREAKING-de-week-kunstbrief.
Column

Vlucht van Kaapstad naar Istanbul. Van Istanbul naar Venetië. Meestal schittert de lagune je tegemoet, vandaag is ze grijs als we de vaporetto naar San Marco nemen. We behoren tot de eerste golf bezoekers van de 61e Biënnale In Minor Keys, en mijn geliefde Venetië heeft zichtbaar moeite ons allemaal op te nemen.

Op Bevrijdingsdag ontmoeten we Dries Verhoeven, de kunstenaar van het Nederlandse paviljoen, buiten de omheining, want ik word niet toegelaten omdat er iets mis is met mijn uitnodiging. En over het opwerpen van hekken en het neerlaten van rolluiken gaat zijn indrukwekkende performance The Fortress.

Ook de volgende dag is de Biënnale een onneembare vesting. Door protesten en de regen staan er eindeloze rijen voor de toegangshekken, de paviljoens en de cafés. Het is een ontregeling die ik te boven kom in het centrale paviljoen waar ik, door de mensenmassa heen, enkele nieuwe kunstenaars ontdek.

Hala Schoukairs schilderijen, opgebouwd uit minutieuze stippen en lijnen, vormen ritmische velden. Kambui Olujimi’s monumentale werken ontvouwen zich in een verhalende, kosmische beeldtaal. En Alexa Kumiko Hatanaka’s fragiele werken op doorschijnend Japans papier zijn met eindeloos geduld getekend in inkt en verf.

In de Arsenale is veel kunst politiek, maar zonder uitleg onleesbaar. We noemen geëngageerde kunst propaganda wanneer de boodschap ons niet bevalt. Maar propaganda is geen kwestie van kleur; het is een kwestie van functie. En kunst beweegt zich momenteel op uiterst precair terrein. Maar hoe kan het anders?

De Biënnale toont een wereld in staat van oververhitting en wanhoop. Ze doet dienst als scharnierpunt, uitlaatklep, noodkreet. Helaas is dit niet de sterkste editie als het gaat om de kracht en schoonheid van kunst – maar wel een die draait om een centrale opdracht in het werk van Dries Verhoeven: ENGAGE.

Bekijk meer video’s en foto’s van de reis in het reisdagboek.

Recente verhalen