Veelgezocht:

Laatste issue

No. 42 Zomer 2026 25,00

Tussen glamour en rebellie

Gastcurator Esmée Postma over Marisol

Interview
No. 43 •

In haar werk keerde Marisol steeds terug naar de vraag: wie ben ik? Volgens Warhol was zij ‘the first girl artist with glamour’. Ze werd een sensatie en verdween daarna volledig uit beeld. Het Depot van Museum Boijmans Van Beuningen zet haar terug in de schijnwerpers.

tekst: Jessica Collins

Marisol Foto: Nancy Astor
Fig 1. Marisol Foto: Nancy Astor

‘Er komt een moment waarop je jezelf begint af te vragen: “Wie ben ik?” Daarom maakte ik al die maskers, en elk masker is anders. Iedere keer dat ik een afgietsel van mijn gezicht maakte, zag het er anders uit. Je hebt wel een miljoen gezichten.’

Marisol (1930-2016) en Museum Boijmans Van Beuningen zijn oude bekenden. In 1968 organiseerde het museum, op het hoogtepunt van haar carrière, haar eerste solotentoonstelling in Nederland. Ook bevindt The Car zich in de collectie: letterlijk en figuurlijk een voertuig voor zelfonderzoek, met als inzittenden verschillende versies van Marisol. Na haar dood liet Marisol haar nalatenschap na aan het Buffalo AKG Art Museum. Jaren van archiefonderzoek leidden tot een grote overzichtstentoonstelling in de Verenigde Staten. Nu is het tijd voor haar eerste retrospectief in Europa, dat via Kopenhagen en Zürich naar Rotterdam reist.

Esmée Postma, gastcurator van de tentoonstelling, kent Marisols werk al twaalf jaar. ‘Ik kende Marisol, maar tegelijkertijd ook niet,’ zegt ze. ‘De meeste mensen waren vergeten wie ze was, zelfs binnen het museum.’

‘Ik ben als kunstenaar geboren. Daarna moest ik iedereen uitleggen wat dat precies betekende.’ Marisol werkte aan de rand van de popart, maar liet zich nooit in één categorie vangen. In haar werk keerde ze steeds terug naar de vraag: wie ben ik? Ze gebruikte gevonden materialen, zoals afgedankt hout van de straten van New York, en maakte afgietsels van haar eigen gezicht en handen. Zo liet ze overal in haar oeuvre sporen van zichzelf achter.

Marisol, {{The Car}}, 1964, co Pictoright Amsterdam 2026. Collection Museum Boijmans Van Beuningen, Rotterdam. Fotografie Jannes Linders.
Fig 2. Marisol, The Car, 1964, co Pictoright Amsterdam 2026. Collection Museum Boijmans Van Beuningen, Rotterdam. Fotografie Jannes Linders.

Een van de hoogtepunten van de tentoonstelling is het bronzen beeld Mi Mamá y Yo (Mijn moeder en ik). Marisol staat op een bank naast haar zittende moeder en houdt een opengewerkte parasol vast die nauwelijks schaduw biedt. Haar moeder glimlacht, Marisol kijkt nors. Marisols moeder maakte een einde aan haar leven toen zij elf was. Die dood raakte haar diep; jarenlang sprak ze alleen wanneer dat absoluut noodzakelijk was. Voor de handen en voeten van haar moeder gebruikte ze afgietsels van haar eigen lichaam.

Tijdens haar carrière ging de aandacht van de kunstwereld vaak meer uit naar Marisols uiterlijk dan naar haar werk. Warhol noemde haar ‘the first girl artist with glamour’, hoewel Marisol eerder beroemd was dan hij en hij zijn publieke personage naar verluidt deels op haar baseerde. Zelf wees ze het etiket ‘feministisch kunstenaar’ af, maar haar werk ging wel degelijk over de positie van vrouwen, opgelegde rollen en verwachtingen. De mediafixatie op haar schoonheid gebruikte ze vervolgens als onderdeel van haar eigen strategie. De ene keer verscheen ze in een baljurk, de andere keer in een hoodie, flanellen overhemd en spijkerbroek, nog vuil van een week in haar atelier. ‘Ze probeerde al die verschillende persona’s uit,’ zegt Postma, ‘bijna alsof het outfits waren.’

Marisol werd plotseling beroemd en verdween daarna net zo snel weer uit beeld, maar niet omdat ze stopte met werken. Haar sculpturen zijn levensgroot. Wie ervoor staat, zegt Postma, heeft minder het gevoel naar een beeld te kijken dan zelf bekeken te worden: ‘Heel frontaal, met een directe blik.’ Er valt veel te bewonderen en te lachen in de tentoonstelling, maar Postma hoopt dat bezoekers ook de kritische laag zien die destijds niet altijd werd herkend. In bijna ieder werk, zegt ze, schuilt ‘een maatschappelijk bewuste, soms verborgen boodschap’.

Marisol is te zien van 9 oktober 2026 t/m 29 maart 2027 in het Depot van Museum Boijmans Van Beuningen in Rotterdam.

Het volledige seizoensoverzicht lees je in het herftsnummer van See All This. Bestel een exemplaar in onze shop >

Recente verhalen