Premium content
Premium content

Veelgezocht:

Laatste issue

No. 40 Winter 2025/2026 25,00

Natuur

‘Gelijkwaardige medeschepper’

Artikel
No. 41 •

We vroegen zeven curatoren en directeuren vooruit te kijken. Welke thema’s en trends gaan de komende jaren het gesprek bepalen? En welke kunstenaars laten nu al zien waar het heen gaat? Nanda Janssen is onafhankelijk curator en kunstcriticus. Ze maakte recent de exposities I Hit You With a Flower, Stedelijk Museum Schiedam, en A Deeper Shade of Soul, h3h biënnale, Oosterhout. Ook is ze adviseur beeldende kunst voor de Nederlandse Ambassade in Frankrijk.

Dit is een uitnodiging om de wereld van See All This te betreden — reis verder en verlies jezelf.

Login Word vriend
Tekst: Nanda Janssen

Kunstwerken vóór en dóór de natuur schieten als paddenstoelen uit de grond. Het slechts afbeelden van de natuurlijke wereld voelt voor het aanzwellende koor van geëngageerde, groene kunstenaars als een druppel op een glo­eiende plaat. En dus steken ze de handen uit de mouwen en maken kunstwerken waar de aarde zelf baat bij heeft – kunst die ons mensgerichte wereldbeeld op zijn kop zet. De insecten­hotels-de-luxe van Raphaël Emine (1986) verwelkomen insecten en aangewaaide plantenzaden die hier wortel kunnen schieten. De vormentaal van de gedetailleerde, torenachtige structuren uit keramiek is zichtbaar geïnspireerd door flora en fauna. Ik herken bijvoorbeeld (insecten)eieren, cocons en zwammen. Het belangrijkste gedeelte van deze habitats onttrekt zich aan het mensen­oog. De binnenzijde bestaat uit uiteenlopende variaties op honingraatstructuren. In al deze holletjes en spelonken is het prima toeven voor allerlei levensvormen. Raphaël Emine, een oud- scout, heeft zich hierbij ook laten adviseren door een entomoloog. Het publiek van deze kunstwerken is immers primair niet menselijk.

De roerdomp, veldleeuwerik en andere vogels die in het Verenigd Koninkrijk op de Rode Lijst staan, nemen zelf het woord op het album Wake Up Calls. Ze werkten samen met Cosmo Sheldrake (1989) die hun melodieën vermengde met de zijne. De zee en haar bewoners vormen het kwetsbare orkest dat op Wild Wet World meespeelt. De co-creatie met niet-menselijke makers is niet slechts symbolisch: de helft van de inkomsten vloeit naar natuurbehoud. In 2024 dienden de makers van Song of the Cedars, waaronder Sheldrake, een verzoek in bij de Ecuadoriaanse auteursrechtautoriteit: erken het Los Cedros-woud als mede-auteur. Dit nevelwoud kreeg in 2021 al juridische rechten, maar de aanvraag werd afgewezen – tegen welk besluit beroep is aangetekend. Als het bos ooit als mede-auteur wordt erkend, zou dat de definitie van auteurschap uitbreiden buiten mensen en een precedent scheppen voor natuurrechten in creatieve domeinen.

Dit is een artikel uit See All This #41, lente 2026. Bestel het nummer hier.

Recente verhalen